Misschien trek je tijdens inspanning toch weer je schouders op. Houd je ongemerkt je adem vast. Of ga je door terwijl je eigenlijk al voelde dat het genoeg was.
Dat kan best frustrerend zijn. Ik weet dit toch? Waarom doe ik het dan nog steeds?
Juist daar zit een belangrijk verschil tussen iets begrijpen en iets eigen maken. Je gedachten kunnen iets heel snel begrijpen. Om een andere manier van bewegen, reageren of handelen steeds vanzelfsprekender te maken, zijn ook ervaring en herhaling nodig.
Van begrijpen naar ervaren
Ons denken is goed in het opnemen van nieuwe informatie. Soms is één uitleg genoeg om te denken: ja, logisch.
Je begrijpt bijvoorbeeld dat je tijdens het bewegen kunt blijven doorademen, dat je werkelijk op de ondergrond kunt steunen of dat je minder spanning kunt gebruiken.
Maar vervolgens komt het moment waarop je het ook gaat doen.
Je merkt dat je spanning vasthoudt en verzacht. Je voelt dat je je adem inhoudt en laat hem weer doorgaan. Je merkt dat een beweging niet prettig gaat en past haar aan. Of je voelt dat je lichaam behoefte heeft aan rust en neemt die rust ook.
In Wanneer ga je door en wanneer stop je met bewegen? schreef ik al over het herkennen van de signalen van je lichaam. Hier komt daar iets bij: handelen naar wat je opmerkt. Vervolgens ervaar je wat die keuze met je doet en kun je opnieuw bijsturen.
Voor je gedachten hetzelfde, in je ervaring steeds anders
En dan komt de herhaling.
Dat is voor je gedachten lang niet altijd interessant. Dit weet ik inmiddels wel. Dit hebben we toch al gedaan?
Maar terwijl de opdracht hetzelfde blijft, verandert je ervaring voortdurend.
Je lichaam voelt vandaag anders dan gisteren. Een beweging die vorige week aandacht vroeg, gaat vandaag gemakkelijker. De ene keer merk je veel spanning en de andere keer nauwelijks. Misschien ontdek je ineens dat je adem vanzelf blijft doorgaan, terwijl je daar eerder nog bewust aan moest denken.
En soms kom je juist opnieuw iets tegen wat lastig is. Ook dat geeft informatie.
Wat voor je gedachten herhaling is, hoeft in je gevoelswereld dus helemaal geen herhaling te zijn.
Dat is voor mij een belangrijk onderdeel van lichaamsbewustzijn: je hoeft niet iedere keer iets nieuws te leren om iets nieuws te kunnen ervaren.
Herhaling maakt iets steeds meer eigen
Denk maar aan leren fietsen. In het begin vroeg sturen, trappen en je evenwicht bewaren veel aandacht. Door het vaak te doen leerde je lichaam hoe die onderdelen samenwerken. Nu stap je op en fiets je weg.
Ook andere manieren van bewegen en handelen worden door ervaring en herhaling steeds vertrouwder.
Wanneer je regelmatig ervaart hoe het voelt om soepel te bewegen, te steunen, door te ademen en naar de signalen van je lichaam te handelen, neem je dat steeds gemakkelijker mee.
Wat eerst veel bewuste aandacht vroeg, gaat daardoor steeds vanzelfsprekender. Dat is juist het mooie van automatiseren: je hoeft niet voortdurend na te denken over iedere stap en houdt aandacht over om te voelen, te bewegen en te reageren op wat er op dat moment gebeurt.
In Soepel bewegen: zo doorbreek je de cirkel van stijfheid schreef ik al over het belang van daadwerkelijk bewegen. Weten hoe je soepeler kunt bewegen is waardevol, maar je lichaam leert het vooral door het te doen en te ervaren.
Ook bestaande patronen zijn op die manier vertrouwd geworden. In Waarom je lichaam niet tegen je werkt lees je meer over waarom je lichaam bepaalde reacties heeft aangeleerd. In plaats van daartegen te vechten, kun je nieuwe ervaringen toevoegen en die steeds opnieuw beleven.
Verandering zit niet alleen in iets nieuws
We zoeken ontwikkeling gemakkelijk in de volgende stap: een nieuwe oefening, meer informatie of een nieuw inzicht. Terwijl verandering soms juist ontstaat door iets wat je al kent opnieuw te doen en opnieuw te ervaren.
Dat past bij hoe ik binnen JorFytaal naar verandering kijk: bewustworden, kiezen, doen, ervaren, aansturen, bijsturen, doorleven en integreren.
Begrijpen geeft richting. Herhaling geeft je de ervaring om iets steeds meer eigen te maken.
Dus wanneer je gedachten de volgende keer zeggen:
Ja, dit weet ik inmiddels wel.
Dan hebben ze misschien gewoon gelijk.
Je weet het al. Nu kun je je aandacht richten op wat je ervaart terwijl je het doet.
